تقسیط مهریه بر اساس فیش حقوقی

پرداخت مهریه برای خیلی ها، مخصوصاً وقتی مبلغش زیاد باشه، حسابی چالش برانگیزه. اینجا فیش حقوقی می تونه مثل یه ناجی عمل کنه و به دادگاه نشون بده که چقدر توان مالی داری. اینجوری دادگاه مهریه رو قسط بندی می کنه و فشار از روی دوشت برداشته میشه تا بتونی آروم آروم دینت رو ادا کنی و از مشکلاتی مثل حکم جلب فرار کنی.

خب، بریم سراغ یکی از موضوعات مهم و پرچالش تو زندگی خیلی از زوجین: مهریه. اصلاً کیه که تو ایران زندگی کنه و اسم مهریه به گوشش نخورده باشه؟ یه مبلغی که موقع عقد، مرد به زن بدهکار میشه و هر وقت زن بخواد، می تونه مطالبه اش کنه. اما داستان همیشه به همین سادگی نیست. خیلی وقتا پرداخت مهریه، مخصوصاً اگه عددش بالا باشه یا شرایط اقتصادی همه مون اون قدری مساعد نباشه، حسابی مرد رو به دردسر می ندازه و میشه یه کوه بدهی رو دوشش. همینجاست که پای یه راهکار قانونی باز میشه به اسم تقسیط مهریه. حالا اگه شما هم کارمند یا کارگری هستید که فیش حقوقی دارید، این فیش حقوقی اینجا یه نقش خیلی مهم بازی می کنه.

تو این مقاله می خوایم از سیر تا پیاز تقسیط مهریه بر اساس فیش حقوقی رو براتون روشن کنیم؛ از اینکه اصلاً مهریه چیه و چرا گاهی لازمه قسطی بشه، تا نقش اساسی فیش حقوقی تو این فرآیند. پس اگه شما هم درگیر این موضوع هستید یا صرفاً دوست دارید اطلاعاتتون رو تو این زمینه بالا ببرید، تا آخر این مطلب با ما همراه باشید.

تقسیط مهریه چیه؟ یه نگاه به پایه هاش

قبل از اینکه بریم سراغ بحث اصلی، لازمه یه تعریف روشن از خود مهریه و مفهوم تقسیطش داشته باشیم تا تو ادامه مسیر گیج نشیم. مهریه، همون طور که می دونید، یه حق مالیه که مرد تو زمان عقد به عهده می گیره. این مهریه می تونه «عندالمطالبه» باشه یا «عندالاستطاعه».

مهریه عندالمطالبه: یعنی زن هر وقت اراده کنه، می تونه مهریه اش رو از شوهرش بخواد. مرد هم موظفه که پرداختش کنه. بیشتر مهریه ها تو ایران از همین نوعه.

مهریه عندالاستطاعه: تو این حالت، زن زمانی می تونه مهریه رو طلب کنه که مرد توانایی مالی پرداختش رو داشته باشه. یعنی اگه مرد مال و اموالی نداشته باشه یا نتونه توانایی مالی اش رو ثابت کنه، نمی تونه مهریه رو ازش بگیره و مهم تر از اون، مرد بابت این مهریه جلب نمیشه. این نوع مهریه، تو سال های اخیر بیشتر مورد توجه قرار گرفته.

حالا برگردیم به مهریه عندالمطالبه که موضوع اصلی بحث ماست. فرض کنید مهریه زنی عندالمطالبه است و ایشون هم درخواست کرده. اگه مرد توانایی پرداخت کل مهریه رو یکجا نداشته باشه، اینجا میرسیم به مفهوم اعسار از پرداخت مهریه.

اعسار از پرداخت مهریه یعنی چی؟ یعنی مرد (مدیون) به دادگاه ثابت می کنه که در حال حاضر توانایی مالی نداره که کل مهریه رو یکجا بده. اگه دادگاه این ادعا رو قبول کنه، حکم اعسار صادر میشه و بعدش نوبت به تقسیط مهریه می رسه. یعنی دادگاه برای مرد یه پیش قسط و بعدش اقساط ماهانه تعیین می کنه که مهریه رو طی یه مدت مشخص پرداخت کنه.

ماده ۳ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی، پایه و اساس قانونی این ماجراست. طبق این ماده، اگه کسی (تو مورد ما، مرد) به پرداخت مالی (مهریه) محکوم بشه و ادعا کنه که توان پرداخت فوری رو نداره، می تونه دادخواست اعسار بده و دادگاه هم با بررسی وضعیت مالی اش، مهریه رو قسط بندی کنه. البته یه نکته مهم اینجاست که در طول این فرآیند، یه سری از اموال مرد که برای زندگی ضروریه، از توقیف معاف هستن که بهشون میگن مستثنیات دین. این مستثنیات شامل خونه ای که توش زندگی می کنه (اگه در شأنش باشه)، وسایل اولیه زندگی، آذوقه، ابزار کار، و حتی تلفن ضروری میشه. پس خیال مرد از این بابت راحته که زندگی روزمره اش به خاطر مهریه مختل نمیشه.

فیش حقوقی، برگ برنده یا سند دردسر؟ نقشش تو اعسار و تقسیط مهریه

خب، رسیدیم به بخش جذاب و اصلی ماجرا! اگه مهریه به صورت عندالمطالبه تعیین شده و مرد هم توانایی پرداخت یکجای اون رو نداره، نوبت به دادخواست اعسار می رسه. اینجا، فیش حقوقی مثل یه برگ برنده می تونه حسابی کار رو جلو بندازه. چرا؟ چون فیش حقوقی، یه مدرک رسمی و معتبره که نشون میده شما هر ماه چقدر درآمد ثابت دارید. همین درآمد ثابت، برای دادگاه ملاک مهمیه تا بتونه وضعیت مالی شما رو ارزیابی کنه و اقساط مهریه رو تعیین کنه.

چرا فیش حقوقی یک مدرک کلیدی است؟

وقتی مردی دادخواست اعسار از پرداخت مهریه میده، باید توانایی مالی خودش رو به دادگاه ثابت کنه. یا ثابت کنه که نداره (برای اعسار کامل)، یا ثابت کنه کم داره (برای تقسیط). فیش حقوقی دقیقاً همین کار رو می کنه. این سند نشون میده که مرد چه درآمد ثابتی داره و قاضی با توجه به همین درآمد، می تونه یه قسط منطقی برای مهریه تعیین کنه که هم زن به حقش برسه و هم مرد زیر بار سنگین مهریه له نشه.

فیش حقوقی کارمندان دولت و بخش خصوصی: تفاوت ها و شباهت ها

فرقی نمی کنه که شما تو یه اداره دولتی کار می کنید یا یه شرکت خصوصی، در هر دو حالت، فیش حقوقی شما مدرک معتبریه. البته ممکنه از نظر شکل و شمایل یه کم فرق کنن، ولی اصل ماجرا یکیه: نشون دادن درآمد ماهیانه. برای کارمندان دولتی، معمولاً استعلام حقوق از اداره مربوطه راحت تره، ولی برای بخش خصوصی هم، با ارائه فیش حقوقی معتبر و حتی گواهی از کارفرما، میشه وضعیت درآمدی رو به دادگاه ثابت کرد.

گواهی حقوق برای کارگران و مشاغل دارای حقوق ثابت

شاید همه فیش حقوقی رسمی نداشته باشن؛ مثلاً کارگرانی که حقوقشون رو به صورت دستی یا از طریق کارت بانکی دریافت می کنن. نگران نباشید! تو این موارد، میشه از کارفرما یه گواهی معتبر با ذکر میزان حقوق و مزایا گرفت و به دادگاه ارائه داد. حتی صورت حساب های بانکی که واریز منظم حقوق رو نشون میدن، می تونن به عنوان مدرک کمکی مورد استفاده قرار بگیرن. هدف اینه که دادگاه به یه شناختی از درآمد ثابت شما برسه.

تأثیر میزان حقوق و مزایا بر تصمیم گیری دادگاه

میزان حقوق و مزایای شما، از جمله اضافه کاری، حق اولاد، حق مسکن و… همه و همه تو تصمیم قاضی برای تعیین مبلغ اقساط مهریه تأثیرگذاره. هر چقدر حقوق شما بیشتر باشه، احتمالاً مبلغ پیش قسط و اقساط ماهانه هم بالاتر میره. البته این تنها ملاک نیست و قاضی به خیلی چیزهای دیگه هم توجه می کنه که تو بخش بعدی مفصل توضیح میدیم.

فیش حقوقی فقط یه کاغذ نیست؛ یه مدرک معتبره که به دادگاه کمک می کنه وضعیت مالی شما رو برای تقسیط مهریه درک کنه و تصمیم عادلانه ای بگیره. پس قدرش رو بدونید و همیشه آماده داشته باشید!

فرمول محاسبه و تعیین اقساط مهریه با فیش حقوقی

اگه فکر می کنید با ارائه فیش حقوقی، یه فرمول جادویی هست که دادگاه دقیقاً همون رو برای تقسیط مهریه به کار می بره، باید بگم که سخت در اشتباهید! تعیین اقساط مهریه یه فرآیند کاملاً قضائیه که قاضی با در نظر گرفتن کلی فاکتور، دست آخر تصمیم نهایی رو می گیره. فیش حقوقی یک ابزار مهم برای قاضی محسوب میشه، اما تنها عامل تعیین کننده نیست. بیاید ببینیم قاضی دقیقاً به چی توجه می کنه:

قاضی چیارو در نظر می گیره؟

1. درآمد ماهیانه ثابت (بر اساس فیش حقوقی): خب، این از همه مهم تره. قاضی به میزان حقوق خالص شما و مزایای ثابتی که دریافت می کنید، دقت می کنه.
2. هزینه های ضروری زندگی زوج و افراد تحت تکفل وی: دادگاه این رو در نظر می گیره که شما باید زندگی خودتون و هر کسی که تحت تکفل شماست (مثل فرزندان یا پدر و مادر) رو تأمین کنید. اجاره خونه، قبوض، خوراک، پوشاک، هزینه های درمانی و تحصیلی بچه ها، همگی تو این دسته قرار می گیرن.
3. شأن زندگی زوج: اگه شما همیشه یه زندگی با شأن خاصی داشتید و دادگاه این رو تشخیص بده، هزینه های زندگی شما رو متناسب با اون شأن در نظر می گیره. مثلاً هزینه های حمل ونقل، پوشش درمانی، و حتی تفریحات معمول.
4. تعداد فرزندان: هر چقدر تعداد فرزندان بیشتر باشه، هزینه های زندگی شما هم بیشتر میشه و این موضوع قطعاً تو تعیین اقساط تأثیرگذاره.
5. بدهی های دیگر زوج (در صورت اثبات): اگه شما به غیر از مهریه، بدهی های قانونی دیگه هم داشته باشید (مثلاً قسط وام بانکی، چک برگشتی که حکم قطعی داره و…)، با ارائه مدارک معتبر، قاضی می تونه این بدهی ها رو هم تو محاسباتش لحاظ کنه.

تمام این موارد کنار هم قرار می گیرن تا قاضی به یه جمع بندی برسه که شما ماهانه چقدر درآمد خالص و چقدر هزینه ضروری دارید. بعدش با توجه به اون، می تونه مبلغی رو برای اقساط مهریه تعیین کنه.

مبلغ پیش قسط مهریه و نقش فیش حقوقی در تعیین آن

معمولاً دادگاه علاوه بر اقساط ماهانه، یه مبلغی رو هم به عنوان پیش قسط مهریه تعیین می کنه که مرد باید تو همون ابتدای کار پرداخت کنه. تعیین پیش قسط هم مثل اقساط ماهانه، بر اساس توانایی مالی مرد و البته نظر قاضی انجام میشه. اگه فیش حقوقی شما نشون بده که درآمد خوبی دارید و پس اندازی هم در حساب های بانکی شما دیده بشه (که دادگاه استعلام می گیره)، ممکنه پیش قسط بیشتری براتون تعیین بشه. اما اگه وضعیت مالی خوبی ندارید و فیش حقوقی تون هم زیاد چاق نیست، پیش قسط کمتری براتون می برن، حتی گاهی اوقات ممکنه کلاً پیش قسطی تعیین نشه و پرداخت مهریه از همون قسط اول شروع بشه. نگران عدم توانایی پرداخت پیش قسط نباشید، چون اگه واقعاً توانش رو نداشته باشید، قاضی این موضوع رو در نظر می گیره.

چقدر از حقوقم برای مهریه کسر میشه؟ درصد قانونی

یکی از سؤالات پرتکرار اینه که قانوناً چقدر از حقوق یه کارمند یا کارگر رو میشه برای مهریه کسر کرد؟ اینجا دو تا حالت داریم که تو قانون پیش بینی شده:

• اگه مرد زن و فرزند داشته باشه و خرج زندگی اون ها رو هم میده، یک چهارم (۱/۴) حقوقش می تونه کسر بشه.
• اگه مرد مجرد باشه یا زن و فرزند تحت تکفلش نداشته باشه، یک سوم (۱/۳) حقوقش می تونه برای مهریه کسر بشه.

البته، یادتون باشه که این کسر حقوق نباید به حدی باشه که مرد از تأمین حداقل معیشت خودش عاجز بشه. این یه خط قرمز برای دادگاهه و قاضی حواسش به این نکته هست.

چندتا مثال واقعی: مهریه روی کاغذ، قسط روی فیش

بذارید با چندتا مثال عملی موضوع رو ملموس تر کنیم تا ببینیم چطور اقساط مهریه بر اساس فیش حقوقی تعیین میشه:

سناریوی اول: کارمند دولتی با درآمد متوسط

فرض کنید آقای احمدی کارمند دولتیه و حقوق خالص ماهیانه ایشون ۲۰ میلیون تومنه. ایشون همسر و دو فرزند داره. دادگاه با بررسی فیش حقوقی، گردش حساب، و شهادت شهود تشخیص میده که آقای احمدی ماهانه حدود ۱۵ میلیون تومن هزینه ضروری زندگی داره. تو این حالت، از ۲۰ میلیون تومن حقوق، ۱۵ تومن برای هزینه های زندگی کسر میشه و ۵ میلیون تومن باقی می مونه. قاضی با در نظر گرفتن اینکه آقای احمدی زن و فرزند داره، احتمالاً از اون یک چهارم (۱/۴) یا کمتر از اون برای مهریه تعیین می کنه تا زندگی آقای احمدی مختل نشه. مثلاً ممکنه یک پیش قسط ۱۰ میلیونی و ماهانه ۲ میلیون تومن برای ایشون تعیین بشه.

سناریوی دوم: کارگر بخش خصوصی با درآمد حداقلی

تصور کنید آقای حسینی یه کارگر تو یه کارگاه خصوصیه و حقوق ایشون حدود ۱۰ میلیون تومنه. ایشون هم متأهل و دارای یک فرزند هستن. دادگاه با استعلام از کارفرما و بررسی هزینه های حداقلی زندگی، تشخیص میده که آقای حسینی حدود ۸ میلیون تومن هزینه ضروری داره. اینجا قاضی ممکنه یک پیش قسط خیلی کم (مثلاً ۵ میلیون تومن) یا حتی بدون پیش قسط، و ماهیانه ۱ یا ۱.۵ میلیون تومن برای ایشون قسط مهریه تعیین کنه. چون درآمد خالص خیلی بالایی نداره و باید خرج زن و بچه اش رو هم بده.

این مثال ها نشون میده که هیچ قانون سفت و سختی برای مبلغ دقیق اقساط نیست و هر پرونده ای شرایط خاص خودش رو داره. قاضی همه جوانب رو می سنجه تا یه حکم عادلانه بده.

گام به گام تا تقسیط مهریه: از مطالبه تا حکم دادگاه (با فیش حقوقی)

رسیدیم به بخش عملیاتی کار. اگه کار به اینجا کشیده که باید مهریه قسط بندی بشه، یه سری مراحل قانونی هست که باید طی بشن. این مراحل از مطالبه مهریه شروع میشه و تا صدور حکم تقسیط و اجرای اون ادامه پیدا می کنه. بیاید این گام ها رو با هم مرور کنیم:

۱. مطالبه مهریه: اولین قدم از کجاست؟

اولین گام، مطالبه مهریه توسط زوجه است. این مطالبه می تونه از دو طریق انجام بشه:

1. از طریق دادگاه خانواده: زن می تونه با ارائه دادخواست مطالبه مهریه به دادگاه خانواده، حق خودش رو طلب کنه. این روش رایج تره و اگه مرد توان پرداخت یکجا رو نداشته باشه، بعد از این مرحله میتونه دادخواست اعسار بده.
2. از طریق اداره ثبت اسناد: زن می تونه با مراجعه به اداره ثبت و ارائه سند ازدواج، درخواست توقیف اموال مرد رو بده. این روش برای زمانی مناسبه که مرد اموال قابل توقیف داره و هدف زن، وصول سریع مهریه از طریق توقیف امواله.

آیا نوع مطالبه (ثبت یا دادگاه) بر تقسیط با فیش حقوقی تأثیر دارد؟ راستش رو بخواهید، برای فرآیند اعسار و تقسیط مهریه، همیشه باید به دادگاه مراجعه بشه. یعنی حتی اگه زن از طریق ثبت هم اقدام کرده باشه و اموالی از مرد توقیف نشه یا مرد بخواد تقاضای اعسار بده، باز هم باید به دادگاه خانواده رجوع کنه. پس، دادخواست اعسار فقط در صلاحیت دادگاهه.

۲. ارائه دادخواست اعسار از پرداخت مهریه توسط زوج: کی، چطور، و چرا؟

بعد از اینکه زن مهریه اش رو مطالبه کرد و مشخص شد که مرد توانایی پرداخت یکجای اون رو نداره، نوبت به دادخواست اعسار توسط مرد می رسه. این دادخواست رو باید به دادگاه خانواده ای که به پرونده اصلی مهریه رسیدگی می کنه، ارائه داد.

• زمان مناسب برای تقدیم دادخواست اعسار: بهترین زمان اینه که همین که متوجه شدید مهریه از شما مطالبه شده و توان پرداختش رو ندارید، قبل از اینکه حکم قطعی براتون صادر بشه، دادخواست اعسار رو به دادگاه بدید. این کار از خیلی دردسرها، از جمله صدور حکم جلب، جلوگیری می کنه.
• تفاوت دادخواست اعسار قبل از جلب و بعد از آن: اگه قبل از صدور حکم جلب، دادخواست اعسار رو بدید، دادگاه تا زمانی که به این دادخواست رسیدگی کنه، حکم جلب صادر نمی کنه. اما اگه حکم جلب صادر شده باشه و شما دستگیر بشید، بعد از دستگیری هم می تونید دادخواست اعسار بدید و دادگاه موظفه به اون رسیدگی کنه.

۳. مدارک لازم برای دادخواست اعسار (با تأکید بر فیش حقوقی):

برای اینکه دادگاه ادعای شما رو درباره اعسار قبول کنه، باید مدارک کافی و محکمی رو ارائه بدید. فیش حقوقی اینجا نقش پررنگی داره:

• تصویر فیش حقوقی: حداقل ۳ ماه اخیر رو به همراه داشته باشید. هرچی منظم تر و جدیدتر باشن، بهتره.
• گواهی از کارفرما: اگه فیش حقوقی رسمی ندارید یا برای تأیید بیشتر، می تونید از کارفرما بخواید یه گواهی کتبی با ذکر حقوق و مزایای شما صادر کنه.
• صورت حساب بانکی و گردش مالی: صورت حساب تمام حساب های بانکی خودتون (حداقل برای ۶ ماه اخیر) رو تهیه کنید. این کار نشون میده که آیا دارایی پنهان یا درآمد غیرثابتی دارید یا نه.
• لیست کامل اموال و دارایی ها: باید یه لیست دقیق از تمام اموال منقول (مثل خودرو، طلا، سپرده بانکی) و غیرمنقول (مثل ملک، زمین) خودتون به دادگاه ارائه بدید و هرچیزی که دارید رو صادقانه بگید. اگه چیزی رو پنهان کنید و دادگاه متوجه بشه، حسابی براتون گران تمام میشه.
• شهادت شهود: حتماً باید دو نفر شاهد مرد معتبر و موثق داشته باشید که از وضعیت مالی شما مطلع باشن و بتونن تو دادگاه شهادت بدن که شما توان پرداخت یکجای مهریه رو ندارید. این شهود باید شرایط خاصی داشته باشن (بالغ، عاقل، عادل و…).

۴. جریان رسیدگی در دادگاه:

بعد از ارائه دادخواست اعسار و مدارک، دادگاه شروع به رسیدگی می کنه:

• تحقیقات دادگاه از وضعیت مالی زوج: قاضی فقط به حرف شما اکتفا نمی کنه. از نهادهای ذی ربط مثل اداره ثبت اسناد، بانک مرکزی، راهنمایی و رانندگی و حتی محل کار شما استعلام می گیره تا صحت ادعاهاتون رو بررسی کنه.
• جلسه رسیدگی و دفاعیات طرفین: یه جلسه دادگاه برگزار میشه که هم شما و هم زوجه (یا وکیل هر دو طرف) حضور پیدا می کنید. شما باید دفاعیات خودتون رو ارائه بدید و ثابت کنید که توانایی پرداخت یکجای مهریه رو ندارید و زوجه هم می تونه دلایل خودش رو برای مخالفت با اعسار شما مطرح کنه.

۵. صدور حکم تقسیط: آخر راه، شروع پرداخت

بعد از بررسی های لازم و برگزاری جلسه، قاضی حکم خودش رو صادر می کنه. این حکم شامل موارد زیر میشه:

• مبلغ پیش قسط مهریه (اگه تعیین بشه).
• مبلغ اقساط ماهیانه.
• زمان بندی پرداخت اقساط (مثلاً اول هر ماه).

این حکم به اداره اجرا ارسال میشه و از اونجا به محل کار شما ابلاغ میشه تا کسر از حقوق شما شروع بشه و مهریه به حساب زن واریز بشه. یادتون باشه، اگه به این حکم اعتراض داشته باشید، می تونید در مهلت قانونی (معمولاً ۲۰ روز) درخواست تجدیدنظر بدید.

فرآیند تقسیط مهریه ممکنه طولانی به نظر برسه، اما با ارائه مدارک کامل و به موقع، و مشاوره با یه وکیل متخصص، می تونید این مسیر رو راحت تر طی کنید و به یه نتیجه مطلوب برسید.

نکات کلیدی و سوالات پرتکرار درباره تقسیط مهریه با فیش حقوقی

تو این مسیر پر پیچ و خم، ممکنه کلی سؤال و نکته پیش بیاد که خیلی ها رو سردرگم می کنه. بیاید چندتا از مهم ترین هاشون رو با هم مرور کنیم و ابهامات رو برطرف کنیم:

تعدیل اقساط مهریه: میشه قسط ها رو کم یا زیاد کرد؟

زندگی همیشه روی یه خط صاف حرکت نمی کنه. ممکنه شرایط مالی شما بعد از صدور حکم تقسیط مهریه تغییر کنه؛ مثلاً حقوقتون زیاد یا کم بشه، یا هزینه های زندگی تون بالاتر بره. تو این مواقع، قانون دست شما رو باز گذاشته که درخواست تعدیل اقساط مهریه رو بدید. یعنی چی؟ یعنی از دادگاه بخواید که مبلغ پیش قسط یا اقساط ماهانه رو کم یا زیاد کنه.

• چه زمانی می توان درخواست تعدیل داد؟ هر وقت تغییر چشمگیری تو وضعیت مالی شما (افزایش یا کاهش حقوق)، شغل یا حتی وضعیت معیشتی (مثلاً اضافه شدن یه فرزند) پیش اومد، می تونید درخواست تعدیل بدید.
• مراحل و مدارک لازم برای تعدیل: باید یه دادخواست تعدیل اقساط به دادگاه خانواده بدید و مدارکی که نشون دهنده تغییرات مالی شماست (مثلاً فیش حقوقی جدید، گواهی از کارفرما، مدارک مربوط به هزینه های جدید و…) رو ضمیمه کنید. این فرآیند هم مثل دادخواست اعسار، نیاز به بررسی و ارائه دلیل و مدرک داره.

تقسیط مهریه و حق حبس زن: یه چالش قدیمی!

یکی از بحث های داغ تو پرونده های مهریه، بحث حق حبس زوجه است. طبق ماده ۱۰۸۵ قانون مدنی، زن می تونه تا زمانی که مهریه اش رو نگرفته، از انجام وظایف زناشویی امتناع کنه. حالا سؤال اینجاست: اگه مهریه تقسیط بشه، آیا حق حبس زن از بین میره؟

خوشبختانه، رأی وحدت رویه شماره ۷۰۸ دیوان عالی کشور که در سال ۱۳۸۷ صادر شده، این موضوع رو روشن کرده. این رأی می گه که صدور حکم تقسیط مهریه، حق حبس زن رو ساقط نمی کنه. چرا؟ چون حق حبس مربوط به «کل» مهریه است و گرفتن چند قسط از مهریه به معنی دریافت کل مهریه نیست. پس حتی اگه مهریه قسط بندی بشه، زن همچنان می تونه از حق حبسش استفاده کنه، مگر اینکه خودش رضایت بده.

اگه قسط مهریه رو ندم، چی میشه؟ حکم جلب؟

همون طور که تو ازدواج باید به تعهدات عمل کرد، تو پرداخت اقساط مهریه هم باید پایبند بود. اگه بعد از صدور حکم تقسیط، اقساط مهریه رو منظم پرداخت نکنید، زوجه می تونه از طریق دادگاه یا اداره اجرا اقدام کنه و درخواست صدور حکم جلب شما رو بده. بله، حتی اگه فیش حقوقی داشته باشید و مهریه هم قسط بندی شده باشه، عدم پرداخت منظم اقساط، می تونه منجر به صدور حکم جلب و زندانی شدن شما بشه. پس خیلی حواستون باشه که به تعهدات مالی تون پایبند باشید.

قوانین جدید مهریه (۱۱۰ سکه) و ارتباط آن با فیش حقوقی

شاید شنیده باشید که قانون مهریه محدود به ۱۱۰ سکه شده. این موضوع چیه؟ آیا واقعاً بیشتر از ۱۱۰ سکه قابل وصول نیست؟

قانون می گه که اگه مهریه بیشتر از ۱۱۰ سکه بهار آزادی باشه، مرد فقط تا سقف ۱۱۰ سکه بابت مهریه زندانی میشه. برای وصول بیشتر از ۱۱۰ سکه، زن باید ثابت کنه که مرد اموال دیگه ای (غیر از مستثنیات دین) داره تا از اون طریق بتونه مهریه اش رو بگیره. فیش حقوقی هم اینجا نقش مهمی داره. اگه مرد فیش حقوقی با درآمد بالایی داشته باشه، دادگاه می تونه اقساط مربوط به اون ۱۱۰ سکه رو بر اساس همین فیش حقوقی تعیین کنه و اگه مرد اموال دیگه ای هم داشته باشه، زن می تونه برای وصول مازاد ۱۱۰ سکه، از طریق توقیف اون اموال اقدام کنه.

مهریه برای بیکارها یا دارای مشاغل آزاد: فیش حقوقی ندارم، پس چی؟

شاید شما نه کارمند باشید و نه کارگر رسمی که فیش حقوقی داشته باشید. مثلاً بیکارید یا شغل آزاد دارید. تو این موارد، چطور اعسار و تقسیط مهریه انجام میشه؟

تفاوت اصلی اینجاست که دیگه مدرکی مثل فیش حقوقی ندارید. پس باید با راه های دیگه توانایی یا عدم توانایی مالی تون رو ثابت کنید:

• برای بیکارها: باید ثابت کنید که شغل و درآمدی ندارید. شهادت شهود اینجا خیلی مهمه. دادگاه هم از نهادهای مختلف استعلام می گیره. معمولاً برای این افراد، اقساط خیلی کم یا حتی موقتاً بدون قسط تعیین میشه تا زمانی که مشغول به کار بشن.
• برای مشاغل آزاد: باید مدارکی مثل پروانه کسب، فاکتورهای خرید و فروش، صورت حساب بانکی و… ارائه بدید که نشون دهنده درآمد ماهیانه تون باشه. شهادت شهود هم می تونه کمک کننده باشه. مبنای تعیین اقساط، درآمد تخمینی شما از شغل آزادتونه که قاضی بعد از بررسی همه جوانب، به اون میرسه.

وکیل متخصص: یه راه میانبر تو پیچ و خم های قانونی

همون طور که دیدید، فرآیند تقسیط مهریه، مخصوصاً وقتی پای فیش حقوقی و کلی قوانین و جزئیات دیگه وسط میاد، می تونه حسابی پیچیده و وقت گیر باشه. اگه شما هم درگیر این موضوع هستید، بهترین راه اینه که از همون اول با یه وکیل متخصص خانواده مشورت کنید. یه وکیل خوب می تونه:

• مدارک لازم رو براتون لیست کنه و تو جمع آوریشون راهنمایی تون کنه.
• دادخواست اعسار یا تعدیل اقساط رو به بهترین نحو تنظیم کنه.
• تو جلسات دادگاه از شما دفاع کنه و دلایلتون رو به قاضی توضیح بده.
• و به طور کلی، تمام مراحل قانونی رو براتون آسان تر و کم استرس تر کنه.

نمونه درخواست تقسیط مهریه (با تمرکز بر درآمد ثابت)

در اینجا یک نمونه ساده از فرم درخواست تقسیط مهریه ارائه شده که می توانید با تکمیل اطلاعات شخصی خود، آن را به دادگاه ارائه دهید. البته، حتماً قبل از ارائه هر دادخواستی، با یک وکیل متخصص مشورت کنید تا از صحت و کامل بودن آن مطمئن شوید.

ریاست محترم دادگاه خانواده شهرستان [نام شهرستان]

با سلام و احترام،

احتراما به استحضار می رساند اینجانب [نام و نام خانوادگی زوج] فرزند [نام پدر] به شماره ملی [کد ملی] و شغل [عنوان شغلی] و آدرس [آدرس کامل]، به موجب عقدنامه شماره [شماره عقدنامه] مورخ [تاریخ عقدنامه] که در دفترخانه شماره [شماره دفترخانه] به ثبت رسیده، همسر [نام و نام خانوادگی زوجه] می باشم. بر اساس حکم قطعی شماره [شماره پرونده یا دادنامه] صادره از شعبه محترم [نام شعبه] آن دادگاه، محکوم به پرداخت مهریه به میزان [تعداد سکه یا مبلغ ریالی] شده ام.

نظر به اینکه اینجانب دارای شغل ثابت [عنوان شغلی] در [نام شرکت/سازمان/اداره] بوده و فیش حقوقی ماهیانه خود را به پیوست تقدیم می دارم، اما به دلیل [ذکر دلیل عدم توانایی پرداخت یکجا، مانند هزینه های بالای زندگی، بدهی های قبلی، بیماری و…] در حال حاضر توان پرداخت کل مهریه مذکور به صورت یکجا را نداشته و پرداخت آن موجب عسر و حرج فراوان برای اینجانب می گردد. همانطور که مستحضرید، درآمد اینجانب صرفاً از طریق حقوق ماهیانه تأمین می گردد و هیچ گونه مال و اموال دیگری به جز مستثنیات دین ندارم.

لذا با تقدیم این دادخواست، مستنداً به ماده 3 قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی مصوب 1393، تقاضای رسیدگی و صدور حکم اعسار از پرداخت مهریه و تقسیط مهریه بر اساس فیش حقوقی و میزان درآمد ماهیانه اینجانب را از محضر محترم دادگاه استدعا دارم.

مدارک پیوستی:

• تصویر مصدق عقدنامه.
• تصویر مصدق حکم قطعی مهریه.
• تصویر فیش حقوقی (سه ماه اخیر).
• کپی شناسنامه و کارت ملی.
• استشهادیه محلی مبنی بر عدم تمکن مالی جهت پرداخت یکجای مهریه.
• صورت حساب گردش مالی بانکی.

با تشکر فراوان

[امضا و تاریخ]

سوالات متداول

تقسیط مهریه بر اساس فیش حقوقی چطوریه؟

اگه مرد کارمند یا کارگر باشه و فیش حقوقی داشته باشه، دادگاه با بررسی همین فیش حقوقی و درآمدهای ثابتش، وضعیت مالی اش رو ارزیابی می کنه. بعد از در نظر گرفتن هزینه های ضروری زندگی و تعداد افراد تحت تکفلش، یه مبلغ پیش قسط و اقساط ماهانه برای پرداخت مهریه تعیین می کنه.

حداکثر چقدر از حقوقم رو برای مهریه کم می کنن؟

معمولاً اگه مرد زن و فرزند داشته باشه، تا یک چهارم (۱/۴) و اگه مجرد باشه یا زن و فرزندی تحت تکفلش نباشه، تا یک سوم (۱/۳) حقوقش برای مهریه کسر میشه. البته این کسر حقوق نباید باعث بشه که مرد نتونه حداقل معیشت خودش رو تأمین کنه.

فیش حقوقی تنها چیزیه که برای تقسیط مهریه مهمه؟

نه، فیش حقوقی یه مدرک خیلی مهم و کلیدیه، اما تنها ملاک نیست. قاضی به چیزهای دیگه ای مثل هزینه های ضروری زندگی، تعداد فرزندان، شأن زندگی و حتی بدهی های اثبات شده دیگه مرد هم توجه می کنه تا یه تصمیم عادلانه بگیره.

اگه حقوق ثابت نداشته باشم، مهریه چطور قسط بندی میشه؟

اگه فیش حقوقی ندارید (مثلاً بیکار هستید یا شغل آزاد دارید)، باید با مدارک دیگه مثل گواهی عدم اشتغال، صورت حساب های بانکی، پروانه کسب (برای مشاغل آزاد) و شهادت شهود، توانایی مالی تون رو به دادگاه ثابت کنید. دادگاه بر اساس این مدارک و تحقیقات خودش، مبلغ اقساط رو تعیین می کنه.

مبلغ پیش قسط با فیش حقوقی چطور تعیین میشه؟

مبلغ پیش قسط هم با توجه به توانایی مالی مرد، میزان حقوقش و نظر قاضی تعیین میشه. اگه مرد درآمد بالا و پس انداز داشته باشه، ممکنه پیش قسط بیشتری براش تعیین بشه. اما اگه وضع مالی خوبی نداشته باشه، پیش قسط کمتری تعیین میشه یا حتی ممکنه کلاً پیش قسطی در نظر گرفته نشه.

میشه حکم اقساط رو تغییر داد؟ (تعدیل اقساط)

بله، اگه بعد از صدور حکم تقسیط، شرایط مالی شما (مثلاً حقوق یا هزینه های زندگی) تغییر کنه، می تونید با ارائه دادخواست تعدیل اقساط و مدارک جدید به دادگاه، درخواست بدید که مبلغ اقساط رو کم یا زیاد کنه.

بازنشسته ها هم مهریه شون بر اساس فیش حقوقی تقسیط میشه؟

بله، بازنشسته ها هم مثل سایر کارمندان، فیش حقوقی (فیش مستمری) دارن. دادگاه با بررسی همین فیش مستمری و در نظر گرفتن سایر فاکتورها، برای اون ها هم اقساط مهریه رو تعیین می کنه. قانون خاصی برای بازنشسته ها در این زمینه وجود نداره و اصولاً همان قواعد کلی اعمال می شود.

خب، رسیدیم به آخر خط. امیدوارم با این توضیحات، یه دید روشن و کامل از فرآیند تقسیط مهریه بر اساس فیش حقوقی پیدا کرده باشید. همون طور که دیدید، این موضوع پیچیدگی های قانونی خاص خودش رو داره و با اینکه فیش حقوقی می تونه حسابی کارتون رو راحت کنه، اما باید حواستون به بقیه جوانب هم باشه.

یادتون باشه، درگیر شدن با مسائل حقوقی، مخصوصاً از نوع خانواده، می تونه حسابی از نظر روحی و مالی خسته کننده باشه. پس اگه تو این موقعیت قرار گرفتید، بهترین کار اینه که خودتون رو تنها نذارید و حتماً از یه وکیل متخصص و باتجربه تو این زمینه کمک بگیرید. یه وکیل خوب می تونه مثل یه قطب نما تو این مسیر پر از چالش، راه رو نشونتون بده و از حقوق شما به بهترین شکل دفاع کنه تا به یه نتیجه عادلانه و مطلوب برسید.

پس، اگه سوالی دارید یا نیاز به راهنمایی بیشتری احساس می کنید، درنگ نکنید و با یه متخصص حقوقی مشورت کنید. آینده شما مهمه و باید بهترین تصمیم رو بگیرید.